RAPORT - OCENA
działania elektrostatycznego filtra powietrza produkcji
PPH KOSS Sp. z o.o.
typ PFE
na skuteczność pochłaniania kurzu, drobnoustrojów i endotoksyn
1. Znaczenie chorobotwórcze kurzu i jego składników
Kurz (pył) jest zbiorem cząstek ciał stałych o zróżnicowanych kształtach
i rozmiarach (0,001 100 m m), które mogą być zawieszone w
powietrzu w postaci aerozolu, lub osadzać się na różnych
powierzchniach w postaci pyłu wysedymentowanego. Kurz
zawieszony w powietrzu, a zwłaszcza jego cząstki o rozmiarach
poniżej 5 m m tworzące tak zwaną frakcję respirabilną, mogącą
potencjalnie przenikać w głąb płuc, stwarza zagrożenie
zdrowotne zarówno w mieszkaniach, jak i w pomieszczeniach przemysłach
Kurz występujący w powietrzu pomieszczeń
mieszkalnych, określany często jak kurz domowy, jest w przeważającej
większości pochodzenia organicznego i składa się z: ˇ cząstek
pochodzenia drobnoustrojowego (komórki bakterii, zarodniki i
strzępki grzybów, wirusy, toksyny drobnoustrojowe), ˇ cząstek
ciała i wydalin owadów (prusaków, muchówek i innych) oraz
drobnych pajęczaków (roztoczy kurzu domowego z gatunków
mieszkalnych, Dermatophagoides pteronyssinus i Dermatophagoides farinae ), ˇ
cząstek pochodzących od ludzi i zwierząt domowych (naskórek, włosy,
sierść, wydaliny), ˇ cząstek pochodzenia roślinnego
(fragmenty roślin ozdobnych, pyłki kwiatowe), ˇ drobnych
fragmentów tkanin, ˇ resztek pokarmowych i innych składnikówć,
Stężenie kurzu występującego w powietrzu pomieszczeń przemysłowych jest z reguły znacznie większe niż w mieszkaniach, a jego skład zależy od charakteru produkcji. Tak na
przykład, w przemyśle rolno-spożywczym
przeważają cząstki pochodzenia drobnoustrojowego, roślinnego
i zwierzęcego, natomiast w przemyśle budowlanym cząstki w
Zawieszony w powietrzu (aerogenny) kurz może być
przyczyną licznych chorób układu oddechowego, skóry i spojówek, które
mają najczęściej podłoże alergiczne (uczuleniowe), lub
toksyczne, a zwłaszcza immunotoksyczne (polegające na
zaburzeniu funkcji układu odpornościowego przez niektóre składniki
kurzu o wysokiej aktywności biologicznej). Do najczęstszych
chorób alergicznych, które mogą być wywoływane przez kurz, należą:
ˇ astma oskrzelowa (w tym specyficzna postać astmy wywoływana
przez kurz domowy), ˇ alergiczny całoroczny nieżyt nosa, ˇ
alergiczny sezonowy nieżyt nosa (pyłkowica), ˇ alergiczne
zapalenie pęcherzyków płucnych (AZPP), ˇ alergiczne
zapalenie oskrzeli, ˇ pokrzywka, ˇ wyprysk
powietrzno-pochodny, ˇ alergiczne zapalenie spojówek. Narażenie
na kurz może prowadzić również do chorób immunotoksycznych:
ˇ syndromu toksycznego wywołanego pyłciej podłożciej podłoże Organic Dust Toxic Syndrome, ODTS ), ˇ mikotoksykoz (chorób wywoływanych przez
trujące metabolity grzybów), ˇ bisynozy (choroby wywoływanej przez pył z bawełny), ˇ
gorączki nawilżaczowej.
Według współczesnych poglądów, narażenie na kurz
zawierający szkodliwe składniki drobnoustrojowe może być także
jedną z przyczyn przewlekłego zapalenia oskrzeli oraz choroby określanej
jako syndrom zapalenia oskrzeli oraz sick house syndrome, building-related disease ). U osób narażonych na kurz stwierdza się często podrażnienie błon
śluzowych ( Mucous Membrane Irritation, MMI ). Rzadziej natomiast kurz może być
przyczyną chorób zakaźnych, chorób nowotworowych oraz pylic (które spotyka się przeważnie
w środowisku przemysłowym w wyniku narażenia na szkodliwe skłnie
w środowisku przemysłowym w wyniku narażnie
1.1. Drobnoustrojowe składniki kurzu jako czynniki chorobotwórcze
Wśród drobnoustrojów
(mikroorganizmów), które najczęściej związane są z cząstkami
aerogennego kurzu, największe znaczenie chorobotwórcze mają następujące
czynniki, lub grupy czynnikóWróWród
Bakterie Gram-ujemne ,
które mają szczególne znaczenie jako swoista przyczyna chorób wywołanych przez kontakt z kurzem.
Są to niewielkie (przeciętnie 1-3 m m) pałeczkowate bakterie,
barwiące się na różowo metodą Grama, różnicując bakterie na dwie duże grupy. W ystępujšce pospolicie w kurzu pałeczki
Gram-ujemne pochodzenia roślinnego i zwierzęcego mogą być przyczyną
chorób alergicznych (astma, AZPP), a także wytwarzają
endotoksynę, która może wywoływać choroby o podłożu
immunotoksycznym, takie jak ODTS, bisynoza lub gorączka nawilżaczowa.
Szczególne znaczenie chorobotwórcze ma pałeczki Pantoea agglomerans (synonim: Erwinia herbicola ),
występująca pospolicie na powierzchni wielu roślin i w
aerogennym kurzu pochodzenia roślinnego. źródłem znajdujących
się w kurzu chorobotwórczych alergenów i endotoksyny, mogą
być również inne pałeczki Gram-ujemne, a zwłaszcza Acinetobacter calcoaceticus , Alcaligenes faecalis , Rahnella aquatilis , Klebsiella oxytoca , Enterobacter spp. i Pseudomonas spp.
W pewnych okolicznościach, do kurzu mogą przeniknąć niektóre
gatunki bakterii Gram-ujemnych wywołujących choroby zakaźne: Klebsiella pneumoniae wywołująca
zapalenie płuc, Legionella pneumophila wywołująca legionelozę, Francisella tularensis wywołująca
tularemię, Yersinia pseudotuberculosis wywołująca rodencjozę, a także pałeczki z rodzaju Salmonella będšce
przyczyną salmonelozy.
Endotoksyny bakteryjne są
to biologicznie aktywne wielkocząsteczkowe lipopolisacharydy (LPS),
występujące w najbardziej zewnętrznej
warstwie ściany komórkowej bakterii Gram-ujemnych. Uwalniają
się łatwo do środowiska zewnętrznego poprzez fragmentację ściany
komórkowej, która uwypukla się i następnie odłącza w
postaci sferycznych cząsteczek warstwie microvesicles )
mierzących średnio 30-50 nm. W pyłcych średnio 30-50
występują głównie w tej postaci,
skupiając się w najdrobniejszej części frakcji respirabilnej o
średnicy ziaren poniżej 0,1 ľm. Fakt ten zwiększa ryzyko
ekspozycji na endotoksyny, a dalszym czynnikiem potęgującym to
ryzyko jest termostabilność tych substancji, które mogą występować
w pyle w dużych ilościach po śmierci i wyschnięciu wytwarzających
je bakterii. Stężenie endotoksyn bakteryjnych w kurzu
organicznym jest zwykle wysokie i zawiera się w przedziale
100,0 1000 000,0 ng/gram (0,1 1000,0 ľg/gram). Endotoksyny
wdychiwane przez człowieka wraz z kurzem aktywują nieswoiście
makrofagi płucne, które wydzielają liczne substancje o silnym
działaniu biologicznym, określane jako mediatory reakcji
zapalnej (cytokiny, aktywne biologicznie lipidy, enzymy,
koagulogeny, metabolity tlenowe). Powodują one odczyn zapalny w
płucach, gorączkę, zaburzenia w wymianie gazów i skurcz
oskrzeli. Objawy te obserwuje się w przebiegu syndromu
toksycznego wywołanego pyłem organicznym (ODTS) i innych chorób
o podłożu immunotoksycznym wywołanych przez kontakt z kurzem.
Stwierdzono również, że endotoksyny wdychiwane wraz z kurzem
domowym mogą zaostrzać ci frakcji respirabilnej
Bakterie Gram-dodatnie stanowią
zwykle w kurzu
najliczniejszą grupę mikroorganizmów. Jest to duża grupa bakterii
barwiąca się na fioletowo
metodą Grama, o bardzo zróżnicowanych kształtach (kulisty, owalny, laseczkowaty, maczugowaty) i rozmiarach (przeciętnie 1-10 m m). Chociaż
występujące stale lub sporadycznie w kurzu bakterie Gram-dodatnie
przedstawiają na ogół mniejsze zagrożenie zdrowotne w porównaniu z uprzednio omówionymi bakteriami Gram-ujemnymi, to niektóre z nich
są znanymi czynnikami chorobotwórczymi. I tak, gronkowce ( Staphylococcus aureus ) i paciorkowce ( Streptococcus
pyogenes , Streptococcus pneumoniae ) mogą być przyczyną
zakażeń ropnych, anginy i zapalenia płuc. Maczugowce Corynebacterium diphteriae wywołujš błonicę,
prątki Mycobacterium tuberculosis i Mycobacterium bovis gruźlicę
grulicę grulicę, Bacillus anthracis wąglika.
Niektó wąglika. Niektó wšglika. Niektóre Bacillus subtilis , Arthrobacter globiformis )
wykazują właściwości alergizujące i mogą być przyczyna AZPP. Ponadto,
syntetyzowany w ścianie komórkowej bakterii Gram-dodatnich
peptydoglikan może przenikać do kurzu i wywoływać reakcje
immunotoksyczne u narażonych osóaciwoci
Termofilne promieniowce są
nitkowatymi, zarodnikującymi bakteriami, które rozwijają się w wysokiej temperaturze, np. w wilgotnych surowcach w których następuje
proces samo zagrzewania do temperatury 55-70 o C, w kompocie, lub
w zanieczyszczonych urządzeniach klimatyzacyjnych. Liczne
gatunki mikroorganizmópuje proces samo zagrzewania do temperatury Saccharopolyspora rectivirgula,
Thermoactinomyces vulgaris, Thermoactinomyces thalpophilus , Saccharomonospora viridis , Thermomonospora fusca )
są znaną przyczyną alergicznego zapalenia pęcherzyków płucnych (AZPP).
Mikroskopijne grzyby
zaliczane do pleni i drożdżakóMikroskopijne należą
do najbardziej szkodliwych czynników biologicznych występujących
w kurzu. Największe zagrożenie stanowią zarodniki i strzępki
grzybni pleni (głównie z rodzajópki Aspergillus i Penicillium ),
rozwijających się
na zawilgoconych ścianach budynków, składowanych surowcach roślinnych
i zwierzęcych oraz butwiejących szczątkach organicznych. Mogą one być przyczyną chorób alergicznych
(astmy, AZPP) i grzybicy płuc (aspergilozy). Niektóre gatunki
pleni z tej grupy mogą ponadto wytwarzać różne substancje trujące: metabolity o budowie cyklicznej zwane mikotoksynami o
działaniu toksycznym, teratogennym, mutagennym i rakotwórczym;
lotne metabolity niskocząsteczkowe; glukany ściany komórkowej
o działaniu immunotoksycznym. Niektóre grzyby pleśniowe rozwijające
się na roślinach. (głównie z rodzajów na Alternaria i Cladosporium )
wytwarzają w sezonie letnim duże ilości zarodników, które mogą dostawać się przez otwarte
okna do pomieszczeń i po wdychaniu wraz z kurzem wywoływać u
mieszkańców choroby alergiczne, takie jak: alergiczny nieżyt
nosa, astma i zapalenie spojówek
2. Metody redukcji stężenia kurzu i drobnoustrojów w powietrzu pomieszczeń
W celu obniżenia stężenia szkodliwego kurzu i drobnoustrojów w powietrzu pomieszczeń mieszkalnych i przemysłowych, stosuje się
najczęściej:
- Odpylacze filtracyjne, zatrzymujące
cząstki kurzu na filtrach tkaninowych.
- Elektrofiltry (filtry elektrostatyczne), w których zastosowanie wysokiego napięcia powoduje jonizację zapylonego powietrza i wychwytywanie naładowanych elektrostatycznie
cząstek kurzu przez przeciwnie naładowane elektrody.
- Odpylacze mokre, obejmujące różne typy
urządzeń, w których
cząstki pyłu osadzają się na kroplach lub warstwach cieczy i
są następnie usuwane w postaci szlamu.
- Komory sedymentacyjne, zbudowane z wielu umieszczonych nad
sobą płytek
(najczęściej z węgla drzewnego), na których osadzają się
cząstki kurzu z przepływajšciej z
- Cyklony, składające się z większej rury
zwężającej się ku dołowi i umieszczonej wewnątrz mniejszej rury koncentrycznej, w których
cząstki kurzu wypadają ze strumienia powietrza na zasadzie siły
odśrodkowej.
- Systemy wentylacyjne służące
do oczyszczania powietrza, z których największe znaczenie ma miejscowa wentylacja wywiewna (LEV), lub ogólna wentylacja wywiewna (GEV), zwana też wentylacjš rozcieńczajšcš (DV).
- Lampy emitujące promieniowanie ultrafioletowe o działaniu bakteriobójczym, stosowane do sterylizacji powietrza w pomieszczeniach zamkniętych.
2.1. Przepływowy filtr elektrostatyczny powietrza KOSS typu K/FE
Jest to nowoczesny elektrofiltr wychwytujący
drobne
cząstki kurzu (poniżej 50 m m) o potencjalnym działaniu alergizującym,
przeznaczony do zapewnienia wysokiej czystości powietrza i
ochrony przed alergenami osobom przebywającym w mieszkaniach,
pomieszczeniach medycznych, szkołach, urzędach i podobnych
pomieszczeniach. Filtr znajduje się w obudowie w postaci prostopadłościanu, zbudowanej z materiału
stanowiącego izolator elektryczny. Zapylone powietrze wsysane jest przez króciec
wlotowy i przechodzi przez przegrodę z perforowanego ekranu, która
zapewnia równomierny rozkład strumienia powietrza. Strumień
ten dostarczany jest następnie do podstawowego elementu filtra,
jakim jest kondensator powietrzny wysokiego napięcia (7 kV)
wraz z elektrodami jonizacyjnymi. W wyniku jonizacji powietrza, cząstki
kurzu zostają naładowane ładunkiem elektrycznym (zwykle
dodatnim) i wskutek oddziaływania silnego pola elektrycznego zostają
przyciągnięte do przeciwnie naładowanych (zwykle
ujemnych) okładek kondensatora i osadzone na tych okładkach.
Oczyszczone powietrze wydostaje się przez króciec wylotowy
filtra. Zalecane jest okresowe mycie i czyszczenie kondensatora,
najkorzystniej raz na 2-3 miesiące, lub po 500 godzinach pracy urządzenia.
3. Metodyka oceny efektywności elektrostatycznego filtra powietrza produkcji P.-A PPH KOSS Sp. z o.o. typ K/FE SO1 w pochłanianiu kurzu, drobnoustrojów i endotoksyn
Ocenę efektywności filtra oparto
na równoległym poborze prób powietrza za pomocą dwóch
aspiratorów AS-50 (produkcji TWO-MET, Zgierz), z których jeden
(A) był ustawiony 5 cm od króćca wlotowego filtra, natomiast
drugi (B) był szczelnie połączony z króć efektywności
wylotowym filtra za pomocą giętkiej aluminiowej rury o
długości 120 cm i przekroju 10 cm, w sposób eliminujący możliwość
ubocznych zanieczyszczeń ugoci 120

Ryc. 1 . Sch emat poboru prób powietrza w celu oceny
efektywności filtra K/FE-SO1.
Pobieranie prób powietrza odbywało się w pomieszczeniu laboratoryjnym o powierzchni 16,5 m 2 i kubaturze 49,5 m 3 . Układ
zasilający filtra włšczano pół godziny przed rozpoczęciem poboru i pozostawał on
włączony przez cały okres pobierania prób. Próby powietrza pobierano na filtry poliwęglanowe
o średnicy 50 mm przez 30 minut przy przepływie powietrza 50
litrów na minutę, a zatem na każdą próbę pobrano 1500 litróglanowe o
średnicy 50 mm przez
Próby powietrza pobrano w dwóch seriach (w odstępie 3 dni), po 4 pary prób (8 pojedynczych prób) w każdej: 2 pary prób (jedna przy króćcu wlotowym, druga przy wylotowym) w kierunku oznaczenia stężenia pyłu i endotoksyny bakteryjnej oraz dwie pary prób (również jedna przy króćcu wlotowym, druga przy wylotowym) w kierunku oznaczenia stężenia drobnoustrojów (bakterii Gram-ujemnych, bakterii Gram-dodatnich, termofilnych promieniowców i grzybów).
W pierwszej serii (seria I) pobrano próby podczas wykonywania w laboratorium prac
połączonych z małą emisją kurzu (przygotowywanie pożywek do hodowli bakterii, sortowanie szkła laboratoryjnego).
W drugiej serii (seria II) pobrano próby podczas wykonywania w laboratorium sortowania i przesiewania próbek surowców
roślinnych, przeznaczonych do badań mikrobiologicznych.
Wykonywanie tych prac powodowała dużą emisję kurzu do powietrza pomieszczenia, w którym odbywał się pobór prób.
Próby pobrane w kierunku oznaczenia
stężenia pyłu i endotoksyny bakteryjnej w powietrzu opracowywano w sposób
następujący: Filtry były ważone na wadze analitycznej przed i po pobraniu prób i z różnicy ich ciężaru wyliczano masę kurzu (w miligramach)
pobraną na każdy filtr. Znając objętość przepuszczonego powietrza, wyliczano stężenie kurzu w
powietrzu (w miligramach na 1 m 3 ) przed i po filtracji. Po zważeniu,
każdy filtr był ekstrahowany przez 1 godzinę w 10 mililitrach
jałowej, apirogennej wody destylowanej, przy zastosowaniu
mieszania za pomocą wytrząsarki laboratoryjnej. Z otrzymanego
ekstraktu kurzu sporządzano szereg rozcieńczeń w wodzie
destylowanej, do których dodawano nastęć ęć Limulus ,
powodujący koagulację
roztworu w obecności minimalnych ilości endotoksyny. Test
inkubowano przez 1 godzinę w łaźni wodnej w temperaturze 37 o
C, po czym odczytywano wyniki. Znając wyjściowe rozcieńczenie
kurzu i najwyższe rozcieńczenie, przy którym jeszcze następowała
koagulacja, wyliczano stężenie endotoksyny w aerogennym kurzu,
a następnie, znając stężenie kurzu w powietrzu, wyliczano stęż
roztworu w obecności minimalnych ilości endotoksyny. Test
inkubowano przez 1 godzinę w ła roztworu w obecnoci minimalnych
Próby pobrane w kierunku oznaczenia
stężenia drobnoustrojów (bakterii Gram-ujemnych, bakterii Gram-dodatnich, termofilnych promieniowców i grzybów) w powietrzu opracowywano w sposób
następujący: każdy filtr był ekstrahowany przez
1 godzinę w 3 mililitrach jałowego roztworu 0,85 % NaCl z dodatkiem 0,05% Tweenu 80, przy zastosowaniu mieszania za
pomocą wytrząsarki laboratoryjnej. Z otrzymanego ekstraktu
kurzu sporządzano szereg rozcieńczeń w roztworze 0,85 % NaCl, z których dokonywano następnie posiewów na
następujące pożywki agarowe:
- Agar z eozynš i błękitem metylenowym (pożywka EMB) do oznaczania bakterii Gram-ujemnych.
- Agar z krwią do oznaczania bakterii Gram-dodatnich.
- Agar sojowy do oznaczania termofilnych promieniowców .
- Agar z brzeczek do oznaczania grzybów .
Z każdego rozcieńczenia dokonywano posiewu na dwie płytki
agarowe z okrelonš pożywki, rozprowadzajšc po 0,1 ml roztworu
po powierzchni agaru za pomocą jałowej bagietki szklanej.
Posiewy na agarze EMB i agarze z krwiš inkubowano przez 1 dobę
w cieplarce w temperaturze 37 o C, a następnie przez 2 doby w
temperaturze pokojowej (22 o C). Posiewy na agarze sojowym
inkubowano przez 5 dób w temperaturze 55 o C, natomiast posiewy
na agarze z brzeczek przez 3 doby w cieplarce w temperaturze 37
o C, a następnie przez 2 doby w temperaturze pokojowej (22 o
C). Po zakończeniu inkubacji identyfikowano wyrosłe kolonie
drobnoustrojów na podstawie ich morfologii i preparatów
mikroskopowych (które w przypadku bakterii barwiono metodą Grama), po czym obliczano liczbę kolonii poszczególnych
drobnoustrojów wyrosłych z posiewów kolejnych rozcieńczeń
ekstraktu kurzu (w przypadku każdego rozcieńczenia wyciągano redniš z posiewów na dwie płytki). Znajšc
objętość powietrza przepuszczonego przez filtr i liczbę kolonii wyrosłych
na posiewach z poszczególnych rozcieńczeń, wyliczano stężenie
poszczególnych drobnoustrojów w powietrzu, wyrażając je jako
liczbę cfu (colony forming units = jednostki tworzšytki
agarowe z okrelonš pożywkę, rozprowadzając agarowe z okrelonš pożywkš, rozprowadzajšc
Przedstawione w tabelach i na
diagramach wartości stężeń kurzu, endotoksyny bakteryjnej i
drobnoustrojów są średnimi arytmetycznymi z dwóch próPrzedstawione
4. Wyniki badań
Testowany filtr wykazał bardzo wysoką
efektywność pochłaniania kurzu i mikrobiologicznych zanieczyszczeń
powietrza, o czym świadczą wyniki badań ć pochłń ć pochłaniania
Tabela 1. Efektywność elektrostatycznego filtra powietrza produkcji P.-A PPH KOSS typ K/FE SO1, określona pomiarem stężenia kurzu, endotoksyny bakteryjnej i drobnoustrojów w powietrzu przy
króćcu wlotowym i wylotowym filtra w dwóch seriach pomiarów (I, II).
Mierzony czynnik |
I seria pomiarów
(niski poziom skażenia powietrza) |
II seria pomiarów
(wysoki poziom skażenia powietrza) |
|
Króciec
wlotowy |
Króciec
wylotowy |
Efektywność
pochłaniania
(%) |
Króciec
wlotowy |
Króciec
wylotowy |
Efektywność
pochłaniania
(%) |
Stężenie kurzu w
powietrzu (mg/m 3 ) |
0,4667 |
0,0067 |
98,56% |
27,2 |
0,1333 |
99,51 % |
Stężenie endotoksyny w powietrzu (ng/m 3 ) |
20,8 |
0 |
100 % |
4166,8 |
2,1 |
99,95 % |
Stężenie bakterii
Gram-ujemnych
w powietrzu (cfu/m 3 ) |
0 |
0 |
Nie
oznaczona |
48500,0 |
0 |
100 % |
Stężenie bakterii
Gram-dodatnich
w powietrzu (cfu/m 3 ) |
55,0 |
0 |
100 % |
113200,0 |
48,0 |
99,96 % |
Stężenie termofilnych
promieniowców
w powietrzu (cfu/m 3 ) |
0 |
0 |
Nie
oznaczona |
372,6 |
5,0 |
98,66 % |
Stężenie grzybów
w powietrzu (cfu/m 3 ) |
90,0 |
5,0 |
94,44 % |
1600,0 |
25,0 |
98,44 % |
Stężenie wszystkich
drobnoustrojów
w powietrzu (cfu/m 3 ) |
145,0 |
5,0 |
96,55 % |
163672,6 |
78,0 |
99,95 % |
Przedstawione w tabeli wyniki przeprowadzonych w dwóch seriach pomiarów
świadczą o tym, że badany filtr był bardzo skuteczny w pochłanianiu
z powietrza kurzu, endotoksyny bakteryjnej i drobnoustrojów zarówno
przy niskim, jak i przy wysokim poziomie zanieczyszczenia
powietrza. I tak, przy niskim poziomie zanieczyszczenia
powietrza, w którym stężenia kurzu, endotoksyny i
drobnoustrojów nie przekraczały wartości uznawanych za
bezpieczne dla zdrowia (I seria pomiarów), filtr pochłonšł
98,56 % kurzu, 100 % endotoksyny, 100 % bakterii Gram-dodatnich,
94,44 % grzybów i 96,55 % wszystkich drobnoustrojów znajdujących
się w otaczającym powietrzu. Przy wysokim poziomie
zanieczyszczenia powietrza, w którym stężenia kurzu,
endotoksyny i drobnoustrojów przekraczały poziom uznawany za
bezpieczny dla zdrowia (II seria pomiarów), efektywność pochłaniania
filtra była w pewnych przypadkach jeszcze wyższa i wynosiła
odpowiednio 99,51 % dla kurzu, 99,95 % dla endotoksyny, 100 %
dla bakterii Gram-ujemnych, 99,96 % dla bakterii Gram-dodatnich,
98,66 % dla termofilnych promieniowców, 98,44 % dla grzybów i
99,95 % dla wszystkich drobnoustrojów znajdujących się w
otaczajšw wiadczw
A zatem, przedstawione wyniki pomiarów
wiadczš o tym, że testowany filtr produkcji P.-A PPH KOSS typ
K/FE SO1 jest nie tylko wysoce efektywny w wychwytywaniu kurzu i
potencjalnie chorobotwórczych czynników mikrobiologicznych z
powietrza mieszkań i innych pomieszczeń o stosunkowo niskim
poziomie zapylenia, ale również w wychwytywaniu tych czynników
z silnie zapylonych pomieszczeń przemysłowych, w których
pracownicy narażeni są na wdychiwanie alergizujących i
immunotoksycznych czynników mikrobiologicznych , wywołujących
choroby pochodzenia zawodowego. Wyniki pomiarów wskazują, że
badany filtr mógłby być bardzo efektywny również w tym środowisku
(przy ewentualnych modyfikacjach, np. rozważyć by można
zwiększenie napięcia zasilającego z 7 kV do 12 kV), co by
bardzo zwiększyło możliwości zastosowania filtra i
zapotrzebowanie na niego, a zarazem miałoby duże znaczenie dla
ochrony pracowników przed ryzykiem zdrowotnym związanym z narażeniem
na czynniki biologiczne w miejscu pracy, w rozumieniu obowišzujšcej
w krajach Unii Europejskiej odnośnej Dyrektywy 2000/54/EC, która
po wejściu Polski do Unii obowiązywać będzie również w
wiadczš w wiadczš
Na szczególną uwagę zasługuje niezwykle wysoka
skuteczność badanego filtra (99,95-100 %) w wychwytaniu endotoksyny
bakteryjnej, tym bardziej, że ten ważny czynnik chorobotwórczy
występuje w kurzu organicznym w postaci bardzo małych cząstek
rzędu wielkości wirusów, przeciętnie o średnicy 30-50 nm.
Endotoksyna bakteryjna ma szczególne znaczenie jako przyczyna
patologicznych objawów ze strony układu oddechowego wśród rolników i pracowników przemysłowych narażonych w czasie
pracy na wdychanie dużych ilości kurzu organicznego, ale może
być również przyczyną takich objawów u lokatorów mieszkań,
w których występuje duże stężć ężć badanego
Analiza składu gatunkowego mikroflory w próbach pobranych przy wlocie i wylocie z filtra wykazała, że filtr wychwytuje wszystkie rodzaje bakterii i grzybów
występujących w powietrzu i przechodzš przez niego tylko bardzo nieliczne komórki drobnoustrojów o małych rozmiarach, natomiast komórki niektórych drobnoustrojów
charakteryzujących się większymi rozmiarami (powyżej 10 m m), w tym gatunki o silnych właciwociach
alergizujących, są w całości wychwytywane przez filtr. Analiza
składu gatunkowego flory grzybiczej powietrza przy wlocie i
wylocie z filtra wykazała, żaciwociach alergizujących, Alternaria alternata , które stanowiły składnik
dominujący flory grzybiczej powietrza (63,0 % w serii I, 59,4 % w serii II) zostały w
całości wychwycone przez filtr. Jest to niewštpliwš zaletą filtra,
ponieważ grzyb ten jest znany przyczynš alergicznego nieżytu
nosa. Podobnie, w całości zostałoci wychwycone przez Cladosporium brevicompactum o właciwociach
alergizujących i zarodniki grzybóaciwociach Fus